VÔ NIỆM, VÔ SANH, VÔ THƯỜNG

Sáng ngày 18/07/2022, HT. Thích Nhuận Hải – Trụ trì Chùa Hương Tích đã quang lâm Trí Thắng Đường trường hạ Chùa Vạn Thiện chia sẻ pháp thoại đến đại chúng an cư với nội dung soay quanh chủ đề “Vô niệm, vô sanh và vô thường”.

“Thùy vô niệm? Thùy vô sanh?

Nhược thực vô sanh vô bất sanh

Hoán thủ cơ quan mộc nhân vấn

Cầu Phật thi công tảo vãn thành”.

Có chánh niệm là có tất cả đức tốt, hạnh lành. Có chánh niệm rất dễ thành công trên tám nẻo đường bát chánh. Suốt cuộc đời hóa đạo chúng sanh, đức Phật không lúc nào rời chánh niệm. Chánh niệm nuôi lớn ngũ căn, chánh niệm phát triển ngũ lực, chánh niệm gìn giữ thất thánh tài, chánh niệm trưởng dưỡng thất giác chi. Chánh niệm cũng là chất liệu bổ dưỡng để tưới tẩm, để đượm nhuần cho quá trình phát triển của 18 pháp bất cộng. Tu Phật mà mong cầu vô niệm là tu sai. Vô niệm thì còn ai để biết, để tư duy chân lý và những gì phi chân lý! Tu mà cầu được vô sanh cũng là lối tu sai lạc.

Trên cõi đời, có cái gì không biến chuyển vận hành sinh diệt? Đá gỗ còn không ra ngoài vòng vận động vô thường “hằng chuyển” sát na sanh diệt, huống hồ là một hữu tình “tối linh ư vạn vật”! Việc làm của người tu hành, tương tợ như việc làm của người huấn luyện khỉ. Người huấn luyện khỉ có tài là “thuần hóa” được khỉ, dạy khỉ làm trò, làm xiếc… theo ý muốn của mình. Chứ huấn luyện khỉ làm cho “óc khỉ” trở thành chứng bệnh phân liệt, không còn hoạt động được gì, đó không phải là cách huấn luyện khỉ của người có tài, có trí.

Tu hành cần có những giờ phút “tĩnh tâm” nhưng tĩnh tâm, không được hiểu đó là những phút giây vô niệm. Vô sanh là một ý niệm mà người tu Phật phải từ bỏ dứt khoát. Vô sanh đồng nghĩa với đoạn diệt. Tự mình làm cho mình rớt vào hàng ngũ của ngoại đạo đoạn kiến là cách tu sai lạc, đáng thương!

“Phóng tứ đại mạc bả tróc

Tịch diệt tánh trung tùy ẩm trác

Chư hạnh vô thường nhất thiết không

Tức Thị Như Lai Đại Viên Giác”

Thân tứ đại là thân kết hợp bởi bốn chất: địa, thủy, hỏa, phong. Nó là cái thân bị lệ thuộc chi phối bởi luật vô thường như vạn vật hiện tượng khác. Nó còn là cái kết quả của khổ và bất an nhiều mặt. Kinh điển thường ví sự tạm bợ mong manh vô chủ của nó qua từ “huyễn thân”. Ấy thế mà ở đời không có mấy ai thấy được tánh chất huyễn của nó. Trái lại người ta rất quí trọng nó hơn bất cứ thứ gì trên cõi đời. Điều đáng nói là vì nó mà tạo nghiệp bất thiện, trong suốt cuộc đời để phục dịch vun bồi cho nó không có phút giây nhàm chán. Ý niệm đam mê luyến ái nặng nề về thân, kinh điển gọi đó là chấp ngã, tức là quá tôn tọng cái thân. Rồi vì thân mà tạo ác nghiệp, vì thân mà chịu khổ…Thấy được tánh “giai không” của vạn pháp, thấy được tánh vô thường của hành pháp, thì cái năng tri và sở tri đó trở thành một bầu vũ trụ Như Lai Viên Giác nhiệm mầu.

Ban TT-TT hạ trường