Fri, 07 / 2022 9:26 PM | Thiện Hưng

Sáng ngày 29/07/2022, HT. Thích Thông Không – Phó Thường trực Ban Hoằng pháp GHPGVN tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu đã quang lâm Trí Thắng đường trường hạ Chùa Vạn Thiện thuyết giảng về cương yếu Kinh Kim Cang sách tấn chư hành giả an cư.

 “Nếu chấp tướng pháp, thời chính là chấp ngã, nhân, chúng sanh, thọ giả, và vì nếu chấp tướng phi pháp, thời cũng chính là chấp ngã, nhân, chúng sanh, thọ giả, vì thế cho nên, chẳng nên chấp pháp, và cũng chẳng nên chấp phi-pháp. Cũng bởi nghĩa đó, Như Lai thường dạy rằng: Nầy, các tỳ-kheo, các ông phải biết rằng, pháp của Ta nói ra đó, dụ cũng như thuyền bè, đến pháp còn phải xả bỏ, huống nữa là phi pháp!” Một số tôn giáo trở nên cực đoan vì chấp trước vào giáo pháp của mình là tối thượng, là tối linh là miên viễn cho nên đã gây khổ đau cho nhân loại. Giáo pháp của Phật chỉ là phương tiện chứ không phải cứu cánh, nếu cần xả bỏ thì phải xả bỏ. Thật vĩ đại thay tư tưởng của Phật, thật từ bi thay giáo pháp của Phật, thật lành thay tấm lòng của Phật! Muốn giải thoát, muốn an nhiên tự tại, hành giả phải phá chấp, không chấp trụ vào đâu, dù là giáo pháp để sanh tâm mình. Tâm không trụ là tâm Phật. Đó là yếu chỉ của Kim Cang. Kinh Kim Cang chính là kinh phá bỏ mọi ràng buộc để đi tới thanh tịnh, giải thoát.

“Tu-bồ-đề! Ý ngươi thế nào? Tu-đà-hoàn có thể nghĩ rằng Ta đắc quả Tu-đà-hoàn chăng? Tu-bồ-đề đáp: Bạch Thế Tôn, không ạ. Tại sao? Tu-đà-hoàn gọi là Nhập Lưu mà vô sở nhập; chẳng nhập sắc, thanh, hương, vị, xúc, pháp, ấy gọi là Tu-đà-hoàn. Tu Bồ Đề! Ý ngươi thế nào? Tư-đà-hàm có thể nghĩ rằng Ta đắc quả Tư-đà-hàm chăng? 

Bạch Thế Tôn, không ạ. Tại sao? Tư-đà-hàm gọi là Nhất Vãng Lai mà thật chẳng vãng lai, ấy gọi là Tư-đà-hàm. Tu-bồ-đề ! Ý ngươi thế nào? A-na-hàm có thể nghĩ rằng Ta đắc quả A-na-hàm  chăng? Bạch Thế Tôn, không. Tại sao? A-na-hàm  gọi là Bất Lai mà thật chẳng phải bất lai, ấy gọi là A-na-hàm. Tu-bồ-đề ! Ý ngươi thế nào? A-la-hán có thể nghĩ rằng Ta đắc đạo A-la-hán  chăng? Bạch Thế Tôn, không. Tại sao? Thật chẳng có pháp gọi là A-la-hán. Thế Tôn! Nếu A-la-hán  nghĩ rằng ‘Ta đắc đạo A-la-hán’, tức là dính mắc bốn tướng ngã, nhơn, chúng sanh, thọ giả. Thế Tôn! Phật nói con đắc Vô Tranh Tam Muội, là hạng nhất trong loài người, là hạng nhất trong bậc ly dục A-la-hán. Thế Tôn! Nhưng con nghĩ rằng con là ly dục A-la-hán. Thế Tôn, nếu con nghĩ rằng con đắc đạo A-la-hán, thì Thế Tôn chẳng nói Tu-bồ-đề là một hành giả thanh tịnh hạnh. Vì Tu Bồ Đề vốn là vô sở hành, nên mới gọi Tu-bồ-đề là hành giả thanh tịnh hạnh”

Đoạn kinh trên nói đến quả pháp của các bậc Thánh Tam thừa đạt được khi hoàn thành pháp tu của mình. Như Thanh văn thừa quán Tứ thánh đế, được quả Niết-bàn; Duyên giác thừa quán Thập nhị nhân duyên, chứng được quả Bích chi Phật; Bồ tát thừa thì tu 6 hạnh Ba-la-mật, để cầu vô thượng bồ đề, độ tất cả chúng sinh.

Hoa Nghiêm Kinh Thám Huyền Kí quyển 1 chia pháp tu và sự đắc quả của Tam thừa làm 3 loại:

1. Thủy biệt chung đồng: Thủy biệt nghĩa là pháp tu của Tam thừa như: Tứ đế, Duyên sinh, Lục độ khác nhau; Chung đồng nghĩa là về mặt đắc quả thì Tam thừa cùng diệt thân trí như nhau.

2. Thủy đồng chung biệt: Thủy đồng nghĩa là Tam thừa bắt đầu cùng nghe Bát-nhã, nhưng quả chứng được thì mỗi hạng đều khác nhau. Nếu theo sự tu hành Thánh đế, Duyên sinh, Lục độ khác nhau, thì cũng có thể gọi là Thủy chung các biệt (trước sau đều khác).

3. Cận dị viễn đồng: Cận dị nghĩa là hàng Tam thừa lúc đầu dùng các phương tiện để dẫn dụ; Viễn đồng nghĩa là hàng Tam thừa rốt cuộc cùng được vào Đại thừa.

Một tướng không tướng, pháp chân như thực tướng tịch lặng, bình đẳng nên gọi là nhất tướng, nhưng nhất tướng cũng bất khả đắc nên gọi là vô tướng. Mỗi một pháp gồm thu tất cả pháp, các pháp bao trùm lẫn nhau không có giới hạn, đương thể của các pháp là thực tướng vắng lặng, bình đẳng, xưa nay vốn lìa tướng ngôn thuyết, tướng danh tự, tướng tâm duyên, cho nên gọi là nhất tướng vô tướng. Xuất phát từ vô trụ để hiển lộ Vô thượng biến chánh giác. Bát nhã là chẳng có nơi để trụ, tuy chẳng có chỗ bám mà phát khởi tâm này, chẳng chấp thủ các tướng thì sinh thật tướng, tức gọi là Phật. Rõ ràng, sự thấu triệt vô trụ của Bát nhã, cũng tức là sự chứng đắc của bồ đề lìa tướng. Đây là vấn đề người viết đặt trọng tâm để nghiên cứu, làm sáng tỏ thậm thâm diệu nghĩa chơn thật của tư tưởng vô trụ.

“Như Lai giả vô sở tùng lai, diệc vô sở khứ”. Như như bất động nên mới không từ đâu đến và không đi đâu, chư pháp như nghĩa, đó là như. Quí vị thấy có hệ thống rõ ràng, chúng ta tu bắt đầu từ quán chiếu các tướng duyên hợp hư huyễn chỉ có giả danh rồi dần dần hàng phục tâm, rồi an trụ được tâm, kết quả là Như Lai, không còn nghi ngờ gì cả. Như Lai tức là Phật. Bao nhiêu đó đủ tu thành Phật chớ không còn gì khác, thủy chung rõ ràng như vậy. Nếu hiểu như thế thì việc ứng dụng tu có đầu đuôi, gốc ngọn; nếu biết ứng dụng để tu thì đó là xứng đáng học kinh Kim Cang, tu theo kinh Kim Cang và gọi là thọ trì đọc tụng kinh Kim Cang.

Nhất thiết hữu vi pháp,

Như mộng, huyễn, bào, ảnh,

Như lộ diệc như điện,

Ưng tác như thị quán”.

Ban TT-TT hạ trường

Bài viết cùng chuyên mục