Sun, 03 / 2019 2:07 PM | Tánh Kỳ

Lời dẫn: Có một ông cụ nhìn thấy đám trẻ con đang chơi đùa, liền bảo:

– Này các cháu! Các cháu rất ngoan, rất thông minh; ông lại nghe nói các cháu rất giỏi, nên ta rất thương yêu các cháu.

Bọn nhóc nghe ông cụ khen như thế, hớn hở vui mừng, chạy lại gần ông. Ông cụ dùng chiêu dụ cao hơn:

– Các cháu ơi! Lá cây rụng đầy sân dơ quá, các cháu giúp ông quét sạch được không?

Bọn nhóc vui vẻ quét sạch xong rồi trở về nhà.

Đây là một loại phương tiện dụ trẻ con. Nhưng vì sao ông cụ lại dụ trẻ con? Vì mưu đồ của mỗi người không giống nhau. Có người làm lợi ích cho mọi người. Có người vì ích kỷ cho cá nhân mình. Có người cố tình lừa đảo vì có mục đích riêng. Có người dạy người khác làm điều thiện v.v.. Trong đó, có sự khác biệt giữa thiện-ác, trung-gian, chính-tà.

Trong kinh Phật cũng có một câu chuyện thí dụ rất hay: Ngày xưa, có một thôn nọ cách hoàng cung của nhà vua khoảng tám mươi dặm. Thôn này có một con suối nước chảy trong veo rất ngọt. Nhà vua ra lệnh cho dân chúng ở thôn này:
“Mỗi ngày gánh nước suối vào cung vua”. Ban đầu, dân chúng họp bàn cách gánh tiếp sức, nhưng họ làm một cách miễn cưỡng. Nhưng lâu ngày, cảm thấy con đường quá xa, họ đâm ra mệt mỏi, ai nấy đều muốn đi khỏi thôn này, để khỏi phải hằng ngày gánh nước cho nhà vua, công việc nặng nhọc, mất nhiều thời gian, nhưng chẳng có đồng công nào.

Trưởng thôn biết được tin tức này, liền suy nghĩ: “Nếu như dân chúng bỏ đi thì ta tâu với vua như thế nào?”. Do đó, trưởng thôn liền triệu tập mọi người mở cuộc họp. Ông nói:

– Kính thưa đồng bào! Hôm nay chúng tôi mời các vị đến đây là để thảo luận vấn đề cải thiện việc gánh nước như thế nào cho đỡ cực nhọc. Mỗi ngày, các vị gánh nước cho nhà vua rất vất vả, đường đi lại rất xa, nhưng chúng ta không thể không có tinh thần trung thành với vua và yêu nước. Cho nên chúng tôi nghĩ đành phải rút ngắn con đường, đó là cách tốt nhất.

Trưởng thôn vừa phát biểu xong, mọi người đều vỗ tay tán thành, cả hội trường đều nhất trí đồng thanh nói lớn: “Hoan hô hay lắm!”.

Trưởng thôn lại hỏi:

– Xin các vị hãy yên lặng! Mọi người có biết từ thôn chúng ta đến hoàng cung có bao nhiêu dặm không?

Mọi người cùng trả lời:

– Dạ, tám mươi dặm.

– Chúng tôi sẽ tâu lên nhà vua từ tám mươi dặm sửa lại thành năm mươi dặm được không?

– Rất tốt! Rất tốt!

Dân chúng trong thôn đều hớn hở đồng ý. Vì thế, thôn trưởng đến thỉnh cầu nhà vua sửa khoảng cách con đường từ tám mươi dặm thành năm mươi dặm. Nhà vua phê chuẩn rút ngắn khoảng cách đoạn đường; dân chúng vui mừng khôn xiết như điên cuồng. Họ cho rằng từ nay về sau không còn đi con đường xa như trước. Mặc dù có những người thông minh nói với họ con đường không có rút ngắn, vẫn giống như trước đây, nhưng họ vẫn không tin.

Bài học đạo lý

Các vị đại đức! Đức Phật dạy thực hành đạo Bồ-tát phải tu sáu độ trải qua ba a-tăng-kỳ, tu tướng hảo trải trăm kiếp. Có người vừa nghe Phật đạo tu lâu dài như thế, thì không dám tinh tấn vươn lên. Do vậy, đức Phật thuyết pháp khai mở phương tiện nói có ba thừa hoặc năm thừa, chính là nói theo căn cơ của chúng sinh mà có nhiều pháp, cũng có thể làm cho chúng sinh dần dần vào Phật đạo Đại thừa. Nếu là bậc thượng căn lợi trí thì Phật nói nhất thừa Phật pháp – Phật pháp đốn ngộ thành Phật hoặc tức thân thành Phật.

Có rất nhiều chúng sinh đều tham cuộc sống sung sướng hiện tại mà đánh mất tương lai mãi mãi. Nếu bậc trí nói: “Chúng sinh vô biên thệ nguyện độ”, giống như đàn khảy tai trâu, gợi mở tâm Bồ-đề của họ không được. Cho nên phải nói lạy Phật, niệm Phật có linh nghiệm và cảm ứng như thế, thì họ mới chịu học Phật. Đặc biệt là ngày nay thời đại khoa học kỹ thuật phát triển, mọi người đều tham hưởng thụ cuộc sống vật chất. Nếu chúng ta nói Phật pháp phải tu khổ hạnh như thế, như thế… mới thành tựu Phật đạo, thì họ sẽ tránh xa.

Hiện tại đang thời mạt pháp, ngoại đạo nói pháp nhiêu nhít như lông trâu, “hở chút liền đắc đạo” trở thành khát khao của mọi người, cũng có hàng ngàn vạn người đi điểm đạo. Bạn nói xem, bạn đúng, hay họ đúng? Thuyết pháp phải phương tiện dùng từ ngữ hiện đại để giải thích Phật pháp, hoặc dùng khoa học để chứng minh Phật pháp, hoặc dùng ngôn từ khéo léo để giảng rõ Phật pháp chính là kỹ xảo thuyết pháp. Nếu như dùng phương pháp lừa dối để giảng nói Phật pháp thì Phật pháp trở thành tà pháp. Thuyết pháp không phải là chuyện để đùa giỡn. Then chốt hướng dẫn mọi người vào chính đạo, hoặc vào tà đạo, chính là ở đây.

(Trích từ Chuyện Bách dụ – SC. Viên Thắng dịch, TT. Thiện Thuận hiệu đính)

Bài viết cùng chuyên mục